Onderzoeksproject: Rechtsbescherming van jongeren in detentie in een (inter)nationaal perspectief

•  Onderzoekers:
•    Marjan Rom
•    Katrien Herbots

•  Promotor:
•    Johan Put

•  Periode:
•    1 januari 2009 - 31 maart 2009

•  Opdrachtgever:
•    Vlaams Kinderrechtencommissariaat

In het onderzoek wordt een overzicht gegeven van de positie van minderjarigen in detentie, en dit in al zijn deelaspecten (onderwijs, regime, klachtrecht, bezoekregeling, tuchtmaatregelen…) zoals deze naar voor komen in de verschillende internationale standaarden (verdragen en aanbevelingen). Deze bevindingen worden thematisch gebundeld.
In een tweede luik wordt de Belgische en Vlaamse regelgeving - van toepassing op jongeren die geplaatst zijn in een ‘gesloten setting’ - getoetst op haar conformiteit met het internationaalrechtelijk kader. Deze analyse resulteert in een overzicht waarbij overeenkomsten, maar ook strijdigheden en hiaten van de internrechtelijke bepalingen worden aangeduid.

Onderzoeksvragen en probleemstelling

Het onderzoek behelst een analyse van de relevante internationale instrumenten, waarbij telkens onderzocht wordt welke rechten aan een minderjarige in detentie worden toegekend.
Vervolgens worden de resultaten van deze analyse getoetst aan de relevante nationale regelgeving, waarbij in hoofdorde wordt nagegaan in welke mate de huidige toepasselijke regelgeving al dan niet voldoet aan de internationaal gestelde vereisten.

Methodologie

Juridische analyse van de relevante internationale instrumenten en nationale regelgeving. Bij deze toetsing werd een onderscheid gemaakt tussen hetgeen op wettelijk niveau dan wel op een andere wijze aantoonbaar moest worden gemaakt, en hetgeen in de praktijk moet worden nagegaan.

Resultaten

De opdrachtgever, het Kinderrechtencommissariaat ging verder aan de slag met dit onderzoek en stelde het dossier Binnen(ste) buiten. Rechtswaarborgen van minderjarigen in detentie doorgelicht samen.

- ROM, M., HERBOTS, K. en PUT, J., De rechtspositie van jongeren in detentie in een (inter)nationaal perspectief, Leuven, Instituut voor Sociaal Recht, K.U.Leuven, 2009, 222 p. (onderzoeksrapport in opdracht van het Kinderrechtencommissariaat).

- Kinderrechtencommissariaat, Dossier Binnen(ste) buiten. Rechtswaarborgen van minderjarigen in detentie doorgelicht.

- J. PUT en M. ROM., “Toetsing van de nieuwe Jeugdwet aan het internationaalrechtelijk kader”, Panopticon 2007, afl. 6, 43-67.

- J. PUT, M. ROM en I. VAN DER STRAETE, Geesteszieke minderjarigen en dwang. Vrijheidsberoving, dwangopname, vrijheidsbeperking en dwangbehandeling van geesteszieke minderjarigen, Bibliotheek Burgerlijk Recht en Procesrecht nr. 9 & Reeks KinderrechtengiDS nr. 1, Gent, Larcier, 2007, 84 p.

• Rechstwaarborgen voor minderjarigen in detentie doorgelicht, georganiseerd door het Kinderrechtencommissariaat met toelichting van prof. Put over het (intern)nationaal kader rond het verblijf van jongeren in detentie (3 juni 2010, Brussel: Vlaams Parlement).