Veelgestelde vragen

Hier staan enkele veelgestelde vragen bij de vragenlijst van de federale overheid. Heeft u een vraag die niet in onderstaande lijst staat? Mail dan naar onderzoekster Annelies De Schrijver.

Inhoud

1. Waarvoor worden de verzamelde gegevens gebruikt? 
2. Hoe wordt mijn privacy beschermd?      
3. Waarom worden ook andere aspecten dan integriteit bevraagd?             
4. Wat gebeurt er met de data die verzameld worden?    
5. Past dit onderzoek binnen de onderzoekstraditie rond integriteit aan de K.U.Leuven?  
6. Wat is de wetenschappelijke achtergrond van dit onderzoek?
7. Waarom ontvangen enkel mensen die de vragenlijst nog niet hebben ingevuld een herinnering?           

Waarvoor worden de verzamelde gegevens gebruikt?

De gegevens die verzameld worden, zullen voor twee doeleinden worden gebruikt.

Ten eerste wordt er in dit project relevante informatie verzameld ter ondersteuning van het integriteitsbeleid van de deelnemende organisaties. In de vragenlijst wordt de mening gevraagd van de medewerkers over de gang van zaken op het werk. Zo krijgen de onderzoekers een beeld van de behoeften van elke organisatie en welke beleidsinspanningen nuttig zijn.
Op basis van de verzamelde data zal een rapport opgesteld worden dat wordt overhandigd aan de werkgroep integriteit. Het rapport is een samenvatting van de resultaten. De samenvatting zal zo worden opgesteld dat het onmogelijk is individuele medewerkers van het Agentschap Binnenlands Bestuur te identificeren.

Ten tweede worden ook gegevens verzameld voor wetenschappelijke doeleinden. Deze gegevens zullen onder andere gebruikt worden in het kader van een thesisonderzoek over integriteit op het werk. Daarnaast kunnen de onderzoekers op basis van deze data publiceren in tijdschriften in binnen- en buitenland. Ook in de wetenschappelijke publicaties zal het onmogelijk zijn respondenten te identificeren.

Hoe wordt mijn privacy beschermd?

De onderzoekers verbinden zich ertoe om de wet van 8 december 1992, inzake de bescherming van het privé-leven (de ‘privacy-wet’) te respecteren aangaande de behandeling en verwerking van uw persoonsgegevens. 

De privacy-wet is toegankelijk via de website van de Commissie voor de Bescherming van de Persoonlijke Levenssfeer.

Het onderzoek maakt gebruik van een online survey die naar de personeelsleden van het Agentschap Binnenlands Bestuur wordt verstuurd.
Bij de uitvoering van het onderzoek wordt gebruik gemaakt van twee soorten bestanden:

• Een databestand dat gebruikt wordt voor het versturen van de vragenlijsten (databestand met e-mailadressen).
• Het verzamelde gegevensbestand, dat in dit geval anoniem is.

Bescherming van uw privacy bij het versturen van de vragenlijsten

De onderzoekers gebruiken een gegevensbestand met de e-mailadressen van de werknemers van het Agentschap Binnenlands Bestuur.
Deze gegevensbestanden werden door de personeelsdienst aan de externe onderzoekers doorgegeven. Eerdere ervaringen suggereren immers dat onderzoek naar een gevoelig thema veel effectiever zal zijn als een externe de e-mails verstuurt, eerder dan de organisatie zelf.
Voor het gebruik van deze bestanden voor dit onderzoek heeft het Agentschap Binnenlands Bestuur een aanvraag gedaan bij de de Commissie voor de Bescherming van de Persoonlijke Levenssfeer.
De onderzoekers gebruiken het gegevensbestand enkel om de e-mails te versturen. Op basis van het bestand kan een aangepaste mail gestuurd worden naar elke respondent. Het is niet mogelijk om de namen uit dat bestand te koppelen aan de ingestuurde antwoorden op onze vragen. Het gegevensbestand wordt na afloop van het onderzoek vernietigd.

Bescherming van uw privacy bij het verzamelen van de gegevens

De eigenlijke bevraging rond integriteit is op twee manieren geanonimiseerd.

• De onderzoekers kunnen technisch niet nagaan van welke respondent de verzamelde data komen. Hoewel iedere vragenlijst een individuele code heeft, wordt deze code (individuele link) niet bewaard in combinatie met de antwoorden van de respondent, maar wel opgeslagen in een aparte tabel. Er is geen enkele mogelijkheid om de codes te koppelen aan de antwoorden en dus om de antwoorden van de respondent te linken met zijn identiteit.
• De onderzoekers kunnen ook op basis van de verzamelde persoonsgegevens de identiteit van de respondent niet nagaan.

U bent voortdurend in de mogelijkheid om de staat van uw persoonsgegevens na te gaan. U kan hiervoor de onderzoekster Annelies De Schrijver contacteren.  

Waarom worden ook andere aspecten dan integriteit bevraagd?

Naast specifieke vragen over integriteit (bv. het integriteitsbeleid, het aantal integriteitsschendingen in de organisatie en uw houding daartegenover) worden, om wetenschappelijke redenen, ook een aantal bijkomende aspecten gemeten (bv. organisatiecultuur en leiderschap). De onderzoekers zullen hypothesen testen over verbanden tussen deze factoren enerzijds en integer en niet-integer gedrag anderzijds.

Wat gebeurt er met de data die verzameld worden?

De data die worden verzameld worden bewaard in het Leuvens Instituut voor Criminologie (K.U.Leuven). Enkel de onderzoekers kunnen de verzamelde anonieme databestanden inzien. Dit zal in geen geval mogelijk zijn voor iemand van de deelnemende organisaties.

Past dit onderzoek binnen de onderzoekstraditie rond integriteit aan de K.U.Leuven? 

Ja. Het project rond integriteit in de Federale Overheid past in een bredere lijn van onderzoek naar organisatie-ethiek aan de K.U.Leuven. De onderzoekstraditie startte in 1985 aan het Instituut voor de Overheid (faculteit Sociale Wetenschappen, K.U.Leuven) met een publicatie over de deontologie van de ambtenaar (Hondeghem, 1985). In de periode 1999-2004 werd een doctoraatsonderzoek uitgevoerd naar ambtelijke integriteit (o.m. ook naar niet-integer gedrag) (Maesschalck, 2004).

De onderzoekstraditie van onderzoek naar ambtelijke integriteit wordt sinds 2005 verdergezet in een samenwerkingsverband tussen het Instituut voor de Overheid en het Leuvens Instituut voor Criminologie (faculteit Rechtsgeleerdheid). Op dit ogenblik lopen drie doctoraatsprojecten rond integriteit aan LINC. In 2007 werd, in samenwerking met het Instituut voor de overheid, met succes een project “Naar een meetinstrument ter ondersteuning van het ambtelijk integriteitsbeleid” afgerond in de Vlaamse Overheid waarbij een meting van integriteit werd gedaan met meer dan 3000 respondenten. Met een project in de Federale Overheid en het Agentschap Binnelands Bestuur wordt het kwantitatief spoor van onderzoek naar integriteit binnen LINC verdergezet. Streefdoel van dat spoor is om te werken naar een theoretisch ingebed en empirisch gevalideerd survey-meetinstrument dat kan gebruikt worden ter beschrijving en verklaring van niet-integer gedrag in overheidsorganisaties in binnen- en buitenland.

Meer informatie over deze projecten.

Wat is de wetenschappelijke achtergrond van dit onderzoek?

Bij de ontwikkeling van de vragenlijst rond integriteit in het Agentschap Binnenlands Bestuur werd op basis van een literatuurstudie, een selectie gemaakt van bestaande instrumenten die een impact hebben op integer en niet-integer gedrag.
Hier geven we enkele factoren die gemeten worden:

• Beleid in de organisatie: Om integriteit in de organisatie te kunnen opvolgen, is het uiteraard belangrijk dat een organisatie een beeld heeft van de kennis van haar werknemers over dat beleid en hoe ze bepaalde integriteitsaspecten ervaren. Om de factor “beleid” te kunnen meten werd beroep gedaan op twee instrumenten: de integriteitsmeter (Kolthoff, 2007) en de recent bijgeschaafde meetschalen ‘follow up on reports” en “unethical conduct punished” (Trevino, 2007).

• Voorbeeldgedrag en leiderschap:  Uit onderzoek blijkt dat onder andere de indrukken van medewerkers over de integriteit van hun leidinggevenden een invloed hebben op niet-integer gedrag (Lasthuizen, 2008). Leiderschap wordt geoperationaliseerd op basis van het meetinstrument “supervisory ethical leadership scale”  (Brown, Trevino, & Harrison, 2005; Kolthoff, 2007).

• Rechtvaardigheid: Onderzoek suggereert dat hoe meer medewerkers percipiëren dat hun organisatie correct of rechtvaardig is, hoe minder ze geneigd zullen zijn om zich op het werk niet-integer te gedragen (Locke, 2000; Gilliland, Steiner, & Skarlicki, 2001; Trevino & Weaver, 2003). De gepercipeerde rechtvaardigheid wordt gemeten met de meetschaal “general justice” (Trevino et al., 2003). Deze meetschaal meet verschillende dimensies van rechtvaardigheid.

Ook voor de meting van niet-integer gedrag hebben de onderzoekers zich laten inspireren door bestaande meetinstrumenten zoals de Integriteitmeter (Kolthoff, 2007) en de Integriteitsbarometer (Kaptein, 2001).

Waarom ontvangen enkel mensen die de vragenlijst nog niet hebben ingevuld een herinnering?

U zal zich misschien afvragen waarom de onderzoekers herinneringen enkel naar mensen kunnen sturen die de vragenlijst nog niet ingevuld hebben. Deze functie is ingebouwd in het programma dat de onderzoekers gebruiken om de websurvey te sturen. Dit heeft echter geen enkele invloed op de bescherming van uw privacy.